Kaldvík hefur fengið leyfi til laxeldis í Seyðisfirði. Hér má lesa hvað áformin fela í sér og hvað þarf að gerast áður en eldi hefst.
Bakgrunnur
Við hófum umsóknarferli í Seyðisfirði árið 2014. Verkefnið fór síðan í gegnum ítarlegt umhverfismat hjá Skipulagsstofnun.
Laxeldi er ekki nýtt í firðinum. Eldi var stundað í Seyðisfirði frá 1986 til 1997 og um 2002 voru einnig uppi áform um laxeldi þar á vegum fyrirtækisins Austlax.
Seyðisfjörður er langur og djúpur fjörður með góða endurnýjun sjávar. Hann er utan friðunarsvæða villtra laxastofna og því er heimilt að stunda laxeldi í firðinum.
Eldissvæðin
Staðsetning eldissvæðanna tók breytingum í umhverfismatsferlinu. Þrennt réð endanlegu vali: að eldisstöðvarnar væru utan helgunarsvæðis Farice-sæstrengsins, að sýnileiki þeirra yrði sem minnstur og að þær hefðu sem minnst áhrif á siglingar um fjörðinn.
Hætt var við eldissvæði við Háubakka vegna athugasemda um að það yrði sýnilegt frá bænum. Svæðin þrjú sem eftir standa henta öll vel til fiskeldis með tilliti til staðsetningar og strauma.
Kvíar og sýnileiki
Á hverju eldissvæði verður ein eldisstöð: þyrping 10 til 12 kvía og fóðurprammi. Hver kví er 50 metrar í þvermál og 160 metrar að ummáli. Eitt til tvö svæði verða í notkun á hverjum tíma á meðan þriðja svæðið er hvílt.
Kvíarnar eru gerðar til að þola allt að 9 metra ölduhæð og ísingu. Allur búnaður skal standast viðmið NS 9415, bæði hvað varðar hönnun og uppsetningu. Þéttleiki verður að hámarki 13 kg af fiski á rúmmetra.
Kvíarnar og fóðurprammarnir liggja lágt á sjónum. Þau sjást ekki nema úr talsverðri hæð í hlíðunum og sýnileikinn eykst eftir því sem ofar dregur. Engin eldisstöðvanna verður sýnileg frá bænum á Seyðisfirði.
Umhverfi
Hafrannsóknastofnun metur burðarþol hvers fjarðar, það er hversu mikið eldi hann getur tekið á móti án þess að það skaði lífríki eða gæði sjávar. Burðarþol Seyðisfjarðar er metið 10.000 tonn. Matið er endurskoðað reglulega og eldisheimildir fara aldrei umfram það.
Stofnunin metur einnig hversu mikið má ala af frjóum laxi áður en hætta á erfðablöndun eldislaxa við villta laxa telst óviðunandi. Samkvæmt áhættumatinu má ala 6.500 tonn af frjóum laxi og 3.500 tonn af ófrjóum laxi í Seyðisfirði. Eldi í firðinum verður ávallt innan þeirra marka.
Helstu umhverfisáhrif sjókvíaeldis verða vegna fóðrunar, sem leiðir til álags á botninn undir kvíunum. Áhrifin eru talin staðbundin og afturkræf.
Við munum vakta fjörðinn samkvæmt staðlinum ISO 12878 og fylgja vöktunaráætlun sem Umhverfisstofnun hefur samþykkt. Niðurstöður vöktunarinnar eru sendar Umhverfisstofnun. Matvælastofnun hefur eftirlit með búnaði og velferð fiska en Umhverfisstofnun með mögulegri mengun. Eftirlitsaðilar frá báðum stofnunum koma reglulega í heimsókn og niðurstöður eftirlitsins eru birtar á vefsvæðum stofnananna.
Við viljum gera rannsóknir, niðurstöður vöktunar og upplýsingar um umhverfi fjarðarins aðgengilegri.
Staðan
Í september 2026 fékk Kaldvík leyfi til laxeldis í Seyðisfirði. Rekstrarleyfi Matvælastofnunar (MAST) gerir ráð fyrir allt að 10.000 tonna samanlögðum hámarkslífmassa á þremur eldissvæðum: Sörlastaðavík, Selstaðavík og Skálanesbót.
Leyfin eru mikilvægur áfangi eftir margra ára undirbúning. Þau þýða þó ekki að starfsemi hefjist strax.
Áður en ákvörðun um framkvæmdir eða tímasetningu er tekin þurfa þau leyfi og heimildir sem eftir standa að liggja fyrir. Við munum einnig fara yfir tæknilegar, umhverfislegar, líffræðilegar og fjárhagslegar forsendur verkefnisins. Reynslan af líffræðilegum áföllum undanfarinna missera verður einnig tekin inn í það mat.
Við munum ekki fara hraðar en gögn, leyfi og aðstæður leyfa. Áður en farið verður í næstu skref viljum við eiga reglulegt og opið samtal við íbúa Seyðisfjarðar, sveitarfélagið, atvinnulíf á svæðinu, umhverfissamtök og alla aðra sem eiga hagsmuna að gæta í firðinum.
Siglingar
Seyðisfjörður er mikilvæg samgöngu- og ferðamannahöfn, með Norrænu, skemmtiferðaskip og aðra umferð. Starfsemi okkar verður að geta farið saman við öruggar siglingar.
Í umsóknarferlinu létum við vinna áhættumat á siglingaöryggi fyrir öll fyrirhuguð eldissvæði. Meðal annars var rætt við skipstjóra Norrænu og breidd siglingaleiða skoðuð með tilliti til þess að stór skip gætu mæst. Niðurstaðan var að fyrirhuguð staðsetning eldissvæðanna ætti ekki að draga úr siglingaöryggi.
Samgöngustofa veitti umsögn um áhættumötin og Vegagerðin staðfesti þau. Mötin voru síðan send Matvælastofnun og eru meðal þeirra gagna sem leyfisveitingin byggir á. Kvíarnar verða utan siglingageira Brimnesvita og staðsetning, merkingar og ljósabúnaður eru ákveðin í samráði við hafnaryfirvöld.
Við notum Norrænu mikið í okkar útflutningi, þannig að öruggar og greiðar siglingar um fjörðinn skipta okkur líka miklu máli. Við munum áfram vinna með hafnaryfirvöldum, Smyril Line og öðrum notendum fjarðarins að endanlegu fyrirkomulagi.
Störf og verðmæti
Eldi í Seyðisfirði myndi skapa bein störf hjá Kaldvík og afleidd störf hjá verktökum, flutningsaðilum og öðrum þjónustufyrirtækjum á Austfjörðum. Um er að ræða störf við eldi, báta og vinnu á sjó, velferð fiska, líffræði, tækni, viðhald, flutninga, umhverfisvöktun og stjórnun.
Fiskinum yrði slátrað í Búlandstindi, sláturhúsi okkar á Djúpavogi. Hann yrði fluttur þangað lifandi með brunnbát og þaðan á markað með skipum eða í flugi.
Við viljum sýna hvað þetta þýðir í raun, frekar en að tala almennt um verðmætasköpun. Eftir því sem uppbyggingaráætlun mótast munum við birta tölur um núverandi störf á hverri starfsstöð, ný bein og afleidd störf, staðbundin innkaup og áhrif á slátrun og vinnslu á Djúpavogi.
Laxeldisfyrirtæki greiða einnig tekjuskatt, auðlindagjald og aflagjald og greiða árlega í umhverfissjóð sjókvíaeldis.